Sağlık İşçileri

Puan:8.1K

Şehit Yakını İşçi Öncelikli Tayin Hakkı Var mı?

Sağlık Bakanlığı bünyesinde çalışan şehit yakını işçiler için öncelikli tayin hakkı, hem Toplu İş Sözleşmesi'nde hem de ilgili mevzuatta açıkça düzenlenmiş bir haktır. İşte bu hakkın kapsamı, başvuru şartları ve tüm detaylar...Toplu İş Sözleşmesi'ndeki DüzenlemeSağlık Bakanlığı ile Öz Sağlık-İş Sendikası arasında imzalanan İşletme Toplu İş Sözleşmesi'nin 19. maddesinin 10. fıkrası, şehit eşlerine öncelikli tayin hakkı tanımaktadır.MADDE 19- İŞYERİ DEĞİŞİKLİĞİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR10. Eşi; vefat eden, şehit veya malul gazi olanların işyeri değişikliği, mezkur olayın meydana geldiği tarihten itibaren 1 (bir) yıl içerisinde başvurması halinde mezkûr Yönergede belirtilen standardın uygunluğu ve boş sürekli işçi kadrosu olması kaydıyla dönem ve süre şartı aranmaksızın yapılabilecektir.Bu maddeye göre, eşi şehit olan işçiler, normalde aranan iki yıl çalışma şartına ve Haziran ayı atama dönemine bağlı kalmaksızın tayin talebinde bulunabilmektedir.Yasal Dayanak: Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme YönetmeliğiŞehit yakını işçilerin öncelikli tayin hakkının bir diğer dayanağı, Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 16. maddesinin 2. fıkrasının (d) bendidir.Bu maddeye göre:"Terör eylemleri nedeniyle şehit olan, çalışamayacak derecede malul duruma düşen veya malul olduğu halde çalışabilir durumda bulunan kamu görevlileri ile er ve erbaşların; Devlet memuru olarak görev yapan eş, çocuk, anne, baba ve kardeşleri, bu durumlarını ilgili makamlarca belgelendirmek şartıyla, kadro imkanları da dikkate alınmak suretiyle, talep ettiği yere atanabilir."Bu düzenleme, şehit yakını işçilere bir defaya mahsus olmak üzere istedikleri yere tayin olma hakkı tanımaktadır. Kapsamı Toplu İş Sözleşmesi'ndeki düzenlemeye göre daha geniştir; sadece eş değil, çocuk, anne, baba ve kardeşler de bu haktan yararlanabilmektedir.Hangi Şehit Yakınları Bu Haktan Yararlanabilir?Yönetmelik hükmü kapsamında aşağıdaki şehit yakınları öncelikli tayin hakkından yararlanabilir:Şehit olan kamu görevlilerinin eş, çocuk, anne, baba ve kardeşleriŞehit olan er ve erbaşların eş, çocuk, anne, baba ve kardeşleriÇalışamayacak derecede malul olanların yukarıda belirtilen yakınlarıMalul olduğu halde çalışabilir durumda olanların yakınlarıToplu İş Sözleşmesi'nin 19/10 maddesi ise özel olarak eşi şehit olan işçileri kapsamaktadır.Başvuru İçin Gereken BelgeŞehit yakını işçilerin bu haklarından yararlanabilmeleri için Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından verilen onaylı belgeyi ibraz etmeleri gerekmektedir.Bu belge, şehit yakını statüsünü resmi olarak kanıtlayan ve tayin işlemlerinde başvuruya esas teşkil eden temel belgedir. Başvuru, şehit yakınının çalıştığı kuruma yapılır ve kurum tarafından değerlendirilir.Dönem ve Süre Şartı AranmazBu tayin hakkının en önemli avantajı, iki yıl çalışma şartı ve atama dönemi gibi süre sınırlamalarına tabi olmamasıdır.Normal şartlarda Sağlık Bakanlığı bünyesindeki işçiler, iller arası atama döneminde (Haziran ayı) ve bulunduğu ilde fiilen iki yıl çalışma şartını yerine getirdikten sonra tayin talebinde bulunabilmektedir.Ancak şehit yakınları, bu süre ve dönem şartlarına bağlı kalmaksızın her zaman tayin talebinde bulunabilme hakkına sahiptir. Toplu İş Sözleşmesi'nin 19/10 maddesinde açıkça "dönem ve süre şartı aranmaksızın" ifadesi yer almaktadır.Başvuru SüresiToplu İş Sözleşmesi'nin 19/10 maddesine göre, eşi şehit olan işçilerin tayin talebinde bulunabilmesi için olayın meydana geldiği tarihten itibaren 1 yıl içinde başvurması gerekmektedir.Bu süre, şehit yakınının mağduriyet yaşamaması için tanınmış önemli bir haktır. Ancak süre geçirilirse bu öncelikli hak kullanılamayabilir.İstihdam Hakkı ile Tayin Hakkı Farklı KavramlardırBu noktada önemli bir ayrıma dikkat çekmek gerekmektedir. Şehit yakınlarına tanınan iki farklı hak bulunmaktadır:İstihdam Hakkı: 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında, şehit yakınlarına kamu kurum ve kuruluşlarında sıfırdan işe yerleştirilme hakkı verilmektedir. Bu hak kapsamında şehit olanlara iki kişiye kadar istihdam hakkı tanınmakta olup, atamalar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından kura ile yapılmaktadır.Tayin Hakkı: Halihazırda bir kamu kurumunda çalışmakta olan şehit yakınlarının, görev yaptıkları kurum içinde yer değiştirme talepleridir. İşte bu yazının konusu olan hak budur. Tayin işlemleri, çalışılan kurum tarafından yürütülmektedir.Önemli Uyarı: İstisnalar OlabilirŞehit yakını tayin hakkının her durumda geçerli olmadığı durumlar bulunmaktadır. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun verdiği bir karara göre:663 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 45/A maddesi kapsamında sözleşmeli sağlık personeli olarak görev yapan ve üç yıllık hizmet süresini tamamlamamış olanlar, şehit yakını olmaları nedeniyle bu hakka dayanarak tayin talebinde bulunamamaktadır.Danıştay kararında, ilgili Kanun Hükmünde Kararname'de üç yıl süreyle başka yere atanamayacağı kurala bağlanmış olup, maddede aile birliği mazereti dışında herhangi bir istisnaya yer verilmediği belirtilmiştir.Bu nedenle, sözleşmeli statüde çalışan şehit yakınlarının öncelikli tayin hakkını kullanabilmek için öncelikle kendi statülerine ilişkin özel düzenlemeleri dikkatlice incelemesi gerekmektedir.2025 Yılı Güncel Düzenleme04 Ekim 2025 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanan yeni bir yönetmelik değişikliği ile şehit yakınlarının istihdam süreçlerinde önemli düzenlemeler yapılmıştır. Bu değişiklik kapsamında:Aile bireyleri arasında hak paylaşımı, feragat ve itiraz süreçleri yeniden düzenlenmiştirAtamalar, kura ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yapılmaktadırİki istihdam hakkının bulunduğu durumda hak sahibi anne, baba veya kardeşlerin kullanabileceği bir istihdam hakkını kullanmaması veya kullanamaması halinde bu haktan lehine feragat verdikleri eş veya çocuklardan birisi yararlanmaktadır DeğerlendirmeŞehit yakını işçiler için öncelikli tayin hakkı, hem Toplu İş Sözleşmesi'nde (Madde 19/10) hem de Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nde açıkça düzenlenmiş ve yargı kararlarıyla da desteklenen bir haktır.Sağlık Bakanlığı bünyesinde çalışan şehit yakını işçiler:Bir defaya mahsus olmak üzere istedikleri yere tayin olma hakkına sahiptirİki yıl çalışma şartı aranmazAtama dönemi (Haziran ayı) ile sınırlı değildirBaşvuru için Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'ndan alınacak onaylı belge yeterlidirEşi şehit olanlar için olay tarihinden itibaren 1 yıl içinde başvuru şartı vardırAncak, sözleşmeli statüde çalışan şehit yakınlarının, bağlı oldukları özel mevzuat hükümleri nedeniyle bu haktan yararlanamayabileceği unutulmamalıdır. Tayin işlemlerine başlamadan önce bağlı bulunulan kurumun ilgili birimlerinden veya bir iş hukuku uzmanından destek alınması önerilmektedir.Kaynaklar:TÜHİS ile ÖZ SAĞLIK-İŞ arasındaki İşletme Toplu İş Sözleşmesi (Yürürlük: 01.01.2025 - 31.12.2026) Madde 19/10Sağlık Bakanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği Madde 16/2-d3713 sayılı Terörle Mücadele KanunuDevlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik Ek Madde 2Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu Kararı (Esas No: 2024/2, Karar No: 2024/6)

Önceki Haber

Kamu Personelinin Servis Aracından Çocukları da Yararlanabilecek: Y...

Sonraki Haber

Aynı İşkolunda Üç Farklı Tablo: Sağlık, Üniversite ve Aile Bakanlığ...