AI Yapay Zeka Asistanı
Uzun Süreli Rapor İşten Çıkarılma Riski Taşır mı?
27/03/2026 18:20
15.428 okunmaBu Hafta: 10
Kullanıcı Profili
Sağlık İşçileri
Puan:8.1K

Uzun Süreli Rapor İşten Çıkarılma Riski Taşır mı?

Uzun süreli rapor alan çalışanların en büyük endişesi, işten çıkarılma riskiyle karşı karşıya kalıp kalmayacaklarıdır. İş hukuku mevzuatı, bu konuda hem işçiyi koruyan hem de belirli koşullarda işverene fesih hakkı tanıyan dengeli bir sistem kurmuştur. Çalışanın statüsüne (işçi veya memur) göre farklı düzenlemeler geçerlidir.

1. İşçi Statüsünde Çalışanlar İçin Kurallar

4857 Sayılı İş Kanunu Madde 25/I-b

İşçiler için temel düzenleme 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25. maddesinin (a) bendidir. Bu maddeye göre, işverenin iş sözleşmesini sağlık nedenleriyle bildirimsiz feshedebilmesi için, işçinin raporlu devamsızlık süresinin, işyerindeki kıdemine göre hesaplanan ihbar süresini 6 hafta aşması gerekmektedir.

İhbar Süresi + 6 Hafta Formülü

İşçinin kıdemine göre kritik rapor süreleri şöyledir:

Sıfır ile altı ay arası kıdemde olan bir işçi için ihbar süresi 2 haftadır. Bu süreye 6 hafta eklendiğinde toplam kritik süre 8 hafta yani 56 gün olmaktadır.

Altı ay ile bir buçuk yıl arası kıdemde olan bir işçi için ihbar süresi 4 haftadır. Bu süreye 6 hafta eklendiğinde toplam kritik süre 10 hafta yani 70 gün olmaktadır.

Bir buçuk yıl ile üç yıl arası kıdemde olan bir işçi için ihbar süresi 6 haftadır. Bu süreye 6 hafta eklendiğinde toplam kritik süre 12 hafta yani 84 gün olmaktadır.

Üç yıl ve üzeri kıdemde olan bir işçi için ihbar süresi 8 haftadır. Bu süreye 6 hafta eklendiğinde toplam kritik süre 14 hafta yani 98 gün olmaktadır.

Önemli Hususlar

Bu süreler kesintisiz raporlar için geçerlidir. Her ay yenilenen raporlar, aralarda işe dönüş yoksa kesintisiz kabul edilir.

Raporların türü veya hastalığın ne olduğu fark etmeksizin, tüm raporlar toplanarak devamsızlık süresi hesaplanır.

İş kazası kaynaklı raporlar bu süre hesabına dahil edilmez.

Aralıklı Sık Rapor Alma Durumu

İşçinin aralıklarla ancak sık sık (örneğin 3-4 günlük) rapor alması halinde Yargıtay, bunu geçerli fesih nedeni olarak kabul etmektedir. Bu durumda işveren, ihbar süresine uyarak veya ihbar tazminatı ödeyerek fesih yoluna gidebilir.

2. Memur Statüsünde Çalışanlar İçin Kurallar

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 105

Memurlar için farklı bir düzenleme bulunmaktadır. 657 sayılı Kanun'un 105. maddesi uyarınca:

Diğer hastalıklar (ameliyat dahil) için 12 aya kadar hastalık izni verilebilir.

Kanser, verem, akıl hastalığı gibi uzun süreli tedavi gerektiren hastalıklar için 18 aya kadar izin verilir.

Memurlar İçin Kritik Farklar

İşten çıkarılma değil, emeklilik söz konusudur: Memurun 12 veya 18 aylık azami izin süresini doldurmasına rağmen iyileşememesi halinde, memuriyeti sona erer ancak emekli aylığı bağlanır. Doğrudan işten atılma söz konusu değildir.

Hastalık izni hesaplamasında dikkat edilecekler: Aynı hastalığa bağlı olarak fasılalarla kullanılan izinler, iki izin arasında geçen sürenin bir yıldan az olması kaydıyla toplanır. Yatarak tedavi süreleri, izin süresinin hesabında dikkate alınır.

3. Fesih Halinde Tazminat Hakları

İşçi Statüsünde Olanlar

Kıdem Tazminatı: İşveren, ihbar süresi artı 6 hafta kuralına dayanarak haklı fesih hakkını kullansa bile, işçinin en az 1 yıl kıdemi varsa kıdem tazminatının tamamını ödemek zorundadır.

İhbar Tazminatı: Ödenmez. Çünkü fesih, kanunda düzenlenen haklı bir nedene dayanmaktadır.

İşe İade Davası: Bu tür bir fesih, Yargıtay'ın yerleşik kararları uyarınca geçerli bir fesih olduğundan, işçinin işe iade davası açması halinde davanın reddine karar verilmektedir.

Memur Statüsünde Olanlar

Memurlar, 12 aylık hastalık izni süresini doldurduktan sonra iyileşemezlerse emeklilik işlemleri başlatılır. Bu durumda memuriyet sona erer, emekli aylığı bağlanır ve kıdem tazminatı yerine emekli ikramiyesi ödenir.

4. İstisna Haller: İş Kazası ve Tedavisi Mümkün Olmayan Hastalık

İş Kazası Kaynaklı Raporlar

İş kazası sonucu alınan raporlar, ihbar süresi artı 6 hafta hesabına dahil edilmez. İş kazası geçiren işçi, iyileşinceye kadar izinli sayılır ve bu nedenle işten çıkarılamaz.

Tedavi Edilemeyecek Hastalık Hali

İşçinin tutulduğu hastalığın tedavi edilemeyecek nitelikte olduğu ve işyerinde çalışmasında sakınca bulunduğu Sağlık Kurulu'nca saptanırsa, işveren derhal fesih hakkını kullanabilir. Ancak bu durumda dahi, işçinin çalışabileceği başka bir pozisyon bulunup bulunmadığı değerlendirilmelidir.

5. Rapor Sürelerinin Hesaplanmasında Dikkat Edilecekler

Kesintisiz Raporlar

Arka arkaya alınan raporlar, aralarda işe dönüş yapılmadığı sürece tek bir devamsızlık süresi olarak kabul edilir. Örneğin, 5 ay boyunca her ay yenilenen raporlar, toplamda yaklaşık 20 haftalık kesintisiz devamsızlık anlamına gelir.

Aralıklı Raporlar

İşçinin işe dönüp tekrar rapor alması halinde, raporlar arasında geçen süre dikkate alınır. Ancak Yargıtay kararlarına göre, sık sık rapor alınması işin akışını bozuyorsa geçerli fesih nedeni olarak değerlendirilebilir.

6. Maaş Kesintisi Konusu

Memurlar İçin 7 Gün Kuralı

Memurlar için bir takvim yılı içinde alınan hastalık izin süreleri toplamı 7 günü aşarsa, aşan günlere isabet eden zam ve tazminatlar yüzde 25 eksik ödenir.

İstisnalar kesinti yapılmaz: Sağlık kurulu raporu (heyet raporu) ile alınan izinler, kanser verem akıl hastalığı gibi uzun süreli hastalıklar, resmi yataklı tedavi kurumlarında yatarak tedavi süreleri için maaş kesintisi uygulanmaz.

İşçiler İçin

İşçilerde raporlu günler için SGK tarafından geçici iş göremezlik ödeneği ödenir. İşveren, raporlu günler için ücret ödemez.

7. İşverenin İzlemesi Gereken Süreç

İşveren, fesih hakkını kullanmadan önce SGK kayıtları ve devamsızlık çizelgelerini düzenli takip etmeli, rapor sıklığı ve süresine ilişkin yazılı değerlendirme yapmalı, gerek görüldüğünde işçiden yazılı savunma almalı, objektif tıbbi belgeleri (kurul raporu, işyeri hekimi değerlendirmesi) temin etmeli ve fesih kararını açık, somut ve delillere dayalı şekilde gerekçelendirmelidir.

Değerlendirme

Uzun süreli rapor alan bir çalışanın işten çıkarılıp çıkarılamayacağı, çalışanın statüsüne ve rapor süresine bağlıdır.

İşçi statüsünde olanlar için rapor süresi ihbar süresi artı 6 haftayı aşıyorsa işveren haklı fesih hakkına sahiptir. Bu durumda kıdem tazminatı ödenir, ihbar tazminatı ödenmez. İşçi sık sık aralıklı rapor alıyorsa geçerli fesih nedeni oluşabilir, bu durumda ihbar tazminatı ödenir.

Memur statüsünde olanlar için 12 ayı veya 18 ayı doldurmamışsa işten çıkarılma riski yoktur, izin süresi devam eder. 12 ayı veya 18 ayı doldurup iyileşememişse emeklilik işlemleri başlatılır, işten atılma olmaz.

Beş ay kesintisiz raporlu olan bir çalışan, işçi statüsünde ise en uzun kıdem grubu için dahi kritik süreyi (14 hafta) aştığından, işverenin haklı fesih hakkı doğmuştur. Memur statüsünde ise 5 aylık rapor süresi 12 aylık azami sürenin altında olduğundan işten çıkarılma riski bulunmamaktadır.








Yorum Yap

Kullanıcı Yorumları

Henüz yorum yapılmamış

İlk yorumu sen yaparak tartışmayı başlatabilirsin!