5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un amacı, kamu güvenliğini tamamlayıcı nitelikteki özel güvenlik hizmetlerinin yerine getirilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlemektir . Bu kanun, özel güvenlik sektörünün anayasası niteliğinde olup, görevlilerin yetkilerinden sorumluluklarına kadar tüm temel düzenlemeleri içermektedir .
Kanunun Temel Amacı: Kamu Güvenliğini Tamamlamak
5188 sayılı Kanun'un 1. maddesinde açıkça ifade edildiği üzere, bu kanun kamu güvenliğini tamamlayıcı mahiyetteki özel güvenlik hizmetlerini düzenlemektedir . Yani özel güvenlik görevlileri, polis ve jandarma gibi genel kolluk kuvvetlerinin yerine geçmek için değil, onların gücünü tamamlamak ve desteklemek için görev yapmaktadır.
Özel güvenlik görevlilerinin temel görevi, korudukları veya güvenliklerini sağladıkları alanlara ya da kişilere karşı yapılacak saldırılarda caydırıcılık (önleyicilik) sağlamaktır . Yani saldırganı henüz haksız eylemine başlamadan önce suçtan vazgeçirmektir.
Kanunun Kapsamı
5188 sayılı Kanun'un 2. maddesine göre kanunun kapsamı şu hususları içermektedir :
- Özel güvenlik izninin verilmesi
- Bu hizmeti yerine getirecek kişi ve kuruluşların ruhsatlandırılması
- Özel güvenlik hizmetlerinin denetlenmesi
Özel Güvenlik Görevlilerinin Yetkileri
Kanunun 7. maddesi, özel güvenlik görevlilerinin yetkilerini ayrıntılı olarak düzenlemiştir :
Teknik Cihazlarla Arama Yetkisi
Koruma ve güvenliğini sağladıkları alanlara girmek isteyenleri duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyalarını X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.
Kimlik Sorma Yetkisi
Toplantı, konser, spor müsabakası, sahne gösterileri ve benzeri etkinlikler ile cenaze ve düğün törenlerinde, ayrıca hava meydanı, liman, gar, istasyon ve terminal gibi toplu ulaşım tesislerinde kimlik sorma.
Yakalama Yetkisi
Suçüstü halinde, haklarında yakalama, tutuklama veya mahkûmiyet kararı bulunan kişileri yakalama, kişinin vücudu veya sağlığı bakımından mevcut bir tehlikeden korunması amacıyla yakalama.
Delil Koruma Yetkisi
Olay yerini ve delilleri koruma, suç teşkil eden veya delil olabilecek eşyayı emanete alma ve derhal genel kolluk kuvvetlerine bildirme.
Özel Güvenlik Görevlilerinin Yükümlülükleri
Kanun, özel güvenlik görevlilerine bazı önemli yükümlülükler de getirmiştir :
İhbar yükümlülüğü: Görev alanları ve görev süreleri içerisinde bir suç işlendiğini öğrendikleri andan itibaren vakit kaybetmeksizin genel kolluğa bilgi vermek zorundadırlar. Aksi durumda 5188 sayılı Kanun'un 21. maddesi uyarınca 1 yıl boyunca özel güvenlik alanında çalışamazlar.
Kolluğun talebini yerine getirme yükümlülüğü: Birlikte çalıştıkları genel kolluk amirinin hukuka uygun emirlerini yerine getirmek durumundadırlar.
Olay yerini koruma yükümlülüğü: Görev alanlarında meydana gelen suçtan sonra olay yeri ve delillerin bozulmasını veya kaybolmasını engelleyici tedbirleri almakla yükümlüdürler.
Yetki Kullanımının Temel Şartları
Özel güvenlik görevlileri, kanundan doğan görev ve yetkileri kullanabilmek için üç temel şartın bir arada bulunması gerekmektedir :
- Görev alanı içinde olmak: Valilik makamından izin alınan yerle sınırlı olarak
- Görev süresi içinde olmak: Mesai saatleri içinde fiilen görev başında olmak
- Kimlik kartı takılı olmak: Kimlik kartının yakada herkes tarafından görülebilecek şekilde takılı olması
Bu üç şart aynı anda gerçekleşmeden özel güvenlik görevlisi, kanunda kendisine özel olarak tanınan yetkilerini kullanamaz.
Özel Güvenlik Komisyonu
Kanunun 4. maddesi, her ilde özel güvenlik komisyonu kurulmasını düzenlemiştir . Bu komisyon, valinin görevlendireceği bir vali yardımcısının başkanlığında, il emniyet müdürlüğü, il jandarma komutanlığı, ticaret odası başkanlığı ve sanayi odası başkanlığı temsilcilerinden oluşur. Komisyonun görevleri arasında özel güvenlik izni verilmesi, personel sayısının belirlenmesi, silah ve teçhizat miktarının tespiti yer almaktadır .
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun, özel güvenlik sektörünün temel yasal dayanağını oluşturmaktadır. Kanunun temel amacı, kamu güvenliğini tamamlayıcı nitelikteki özel güvenlik hizmetlerinin usul ve esaslarını belirlemek, bu hizmeti yerine getirecek kişi ve kuruluşların ruhsatlandırılmasını ve denetlenmesini sağlamaktır .
Özel güvenlik görevlileri, bu kanun çerçevesinde kendilerine tanınan yetkileri kullanırken sınırsız bir güçle donatılmamış, kanunlarda ve yönetmeliklerde yazılı emredici hükümlere uymak zorundadırlar . Aksi halde hem idari hem de cezai yaptırımlarla karşı karşıya kalabilirler.
Not: Bu bilgiler, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde hazırlanmıştır. Kanunun uygulanmasına ilişkin güncel düzenlemeler için İçişleri Bakanlığı'nın resmi internet sitesi veya il özel güvenlik komisyonlarından bilgi alınması önerilir.
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un amacı, kamu güvenliğini tamamlayıcı nitelikteki özel güvenlik hizmetlerinin yerine getirilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlemektir . Bu kanun, özel güvenlik sektörünün anayasası niteliğinde olup, görevlilerin yetkilerinden sorumluluklarına kadar tüm temel düzenlemeleri içermektedir .Kanunun Temel Amacı: Kamu Güvenliğini Tamamlamak5188 sayılı Kanun'un 1. maddesinde açıkça ifade edildiği üzere, bu kanun kamu güvenliğini tamamlayıcı mahiyetteki özel güvenlik hizmetlerini düzenlemektedir . Yani özel güvenlik görevlileri, polis ve jandarma gibi genel kolluk kuvvetlerinin yerine geçmek için değil, onların gücünü tamamlamak ve desteklemek için görev yapmaktadır.Özel güvenlik görevlilerinin temel görevi, korudukları veya güvenliklerini sağladıkları alanlara ya da kişilere karşı yapılacak saldırılarda caydırıcılık (önleyicilik) sağlamaktır . Yani saldırganı henüz haksız eylemine başlamadan önce suçtan vazgeçirmektir.Kanunun Kapsamı5188 sayılı Kanun'un 2. maddesine göre kanunun kapsamı şu hususları içermektedir :Özel güvenlik izninin verilmesiBu hizmeti yerine getirecek kişi ve kuruluşların ruhsatlandırılmasıÖzel güvenlik hizmetlerinin denetlenmesiÖzel Güvenlik Görevlilerinin YetkileriKanunun 7. maddesi, özel güvenlik görevlilerinin yetkilerini ayrıntılı olarak düzenlemiştir :Teknik Cihazlarla Arama YetkisiKoruma ve güvenliğini sağladıkları alanlara girmek isteyenleri duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyalarını X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.Kimlik Sorma YetkisiToplantı, konser, spor müsabakası, sahne gösterileri ve benzeri etkinlikler ile cenaze ve düğün törenlerinde, ayrıca hava meydanı, liman, gar, istasyon ve terminal gibi toplu ulaşım tesislerinde kimlik sorma.Yakalama YetkisiSuçüstü halinde, haklarında yakalama, tutuklama veya mahkûmiyet kararı bulunan kişileri yakalama, kişinin vücudu veya sağlığı bakımından mevcut bir tehlikeden korunması amacıyla yakalama.Delil Koruma YetkisiOlay yerini ve delilleri koruma, suç teşkil eden veya delil olabilecek eşyayı emanete alma ve derhal genel kolluk kuvvetlerine bildirme.Özel Güvenlik Görevlilerinin YükümlülükleriKanun, özel güvenlik görevlilerine bazı önemli yükümlülükler de getirmiştir :İhbar yükümlülüğü: Görev alanları ve görev süreleri içerisinde bir suç işlendiğini öğrendikleri andan itibaren vakit kaybetmeksizin genel kolluğa bilgi vermek zorundadırlar. Aksi durumda 5188 sayılı Kanun'un 21. maddesi uyarınca 1 yıl boyunca özel güvenlik alanında çalışamazlar.Kolluğun talebini yerine getirme yükümlülüğü: Birlikte çalıştıkları genel kolluk amirinin hukuka uygun emirlerini yerine getirmek durumundadırlar.Olay yerini koruma yükümlülüğü: Görev alanlarında meydana gelen suçtan sonra olay yeri ve delillerin bozulmasını veya kaybolmasını engelleyici tedbirleri almakla yükümlüdürler.Yetki Kullanımının Temel ŞartlarıÖzel güvenlik görevlileri, kanundan doğan görev ve yetkileri kullanabilmek için üç temel şartın bir arada bulunması gerekmektedir :Görev alanı içinde olmak: Valilik makamından izin alınan yerle sınırlı olarakGörev süresi içinde olmak: Mesai saatleri içinde fiilen görev başında olmakKimlik kartı takılı olmak: Kimlik kartının yakada herkes tarafından görülebilecek şekilde takılı olmasıBu üç şart aynı anda gerçekleşmeden özel güvenlik görevlisi, kanunda kendisine özel olarak tanınan yetkilerini kullanamaz.Özel Güvenlik KomisyonuKanunun 4. maddesi, her ilde özel güvenlik komisyonu kurulmasını düzenlemiştir . Bu komisyon, valinin görevlendireceği bir vali yardımcısının başkanlığında, il emniyet müdürlüğü, il jandarma komutanlığı, ticaret odası başkanlığı ve sanayi odası başkanlığı temsilcilerinden oluşur. Komisyonun görevleri arasında özel güvenlik izni verilmesi, personel sayısının belirlenmesi, silah ve teçhizat miktarının tespiti yer almaktadır .5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun, özel güvenlik sektörünün temel yasal dayanağını oluşturmaktadır. Kanunun temel amacı, kamu güvenliğini tamamlayıcı nitelikteki özel güvenlik hizmetlerinin usul ve esaslarını belirlemek, bu hizmeti yerine getirecek kişi ve kuruluşların ruhsatlandırılmasını ve denetlenmesini sağlamaktır .Özel güvenlik görevlileri, bu kanun çerçevesinde kendilerine tanınan yetkileri kullanırken sınırsız bir güçle donatılmamış, kanunlarda ve yönetmeliklerde yazılı emredici hükümlere uymak zorundadırlar . Aksi halde hem idari hem de cezai yaptırımlarla karşı karşıya kalabilirler.Not: Bu bilgiler, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde hazırlanmıştır. Kanunun uygulanmasına ilişkin güncel düzenlemeler için İçişleri Bakanlığı'nın resmi internet sitesi veya il özel güvenlik komisyonlarından bilgi alınması önerilir.
Yorum Yap
Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapın
Giriş Yap