Engelli bir kişinin özel güvenlik görevlisi olup olamayacağı, engelin niteliğine, derecesine ve görevi yerine getirmeye engel teşkil edip etmediğine bağlıdır. Kesin bir "evet" veya "hayır" demek mümkün olmayıp, durum tamamen 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği kapsamında yetkili sağlık kurullarınca yapılacak değerlendirmeye göre belirlenir .
5188 Sayılı Kanun Ne Diyor?
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un 10. maddesi, özel güvenlik görevlisi olmak için aranan şartları düzenlemektedir. Bu maddenin (f) bendinde açıkça şu ifade yer almaktadır:
"Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak."
Bu hüküm, her türlü engelin değil, sadece görevin yapılmasına engel olabilecek nitelikteki engellerin özel güvenlik görevlisi olmaya mani olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Yani bir kişinin engelli olması, tek başına özel güvenlik görevlisi olmasına engel değildir; önemli olan bu engelin görevi icra etmeye mani olup olmadığıdır.
Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği
Engellilik durumunun değerlendirilmesinde esas alınan temel düzenleme, 26 Haziran 2021 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan "Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği" dir . Bu yönetmelik, 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Yönetmeliğin 5. Maddesi Hükmü
Yönetmeliğin 5. maddesinde şu önemli hükümler yer almaktadır :
(1) Adayın, bu Yönetmeliğin eki Ek-1 "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" listesinde yer alan düzeyde hastalığı veya engeli olmamalıdır.
(3) Bu Yönetmelikte tanımlanan düzeyde hastalığı veya engeli olan adaylar ÖGG olamazlar, ÖGG olarak çalışırken durum bildirir sağlık kurulu raporu neticesinde kas iskelet sistemi ve ruh sağlığı ve hastalıkları yönünden ÖGG olamayacağı tespit edilenler ile görme, duyma veya konuşma yetilerinin tamamını kaybedenler çalışmaya devam edemezler.
Yönetmelikte Engellilikle İlgili Özel Düzenlemeler
Ortopedik Engeller
Ortopedi ve Travmatoloji bölümünde, görevi yapmaya engel teşkil edecek durumlar şöyle tanımlanmıştır :
Güncel tedavi algoritmalarına uygun şekilde, etkin doz ve yeterli süre tedavi edilmelerine rağmen; üst ekstremite için, kavrama yapabilme, güç kullanabilme fonksiyonları bozulmuş olanlar, alt ekstremite için merdiven-yokuş inip çıkabilme, koşabilme, güç kullanabilme fonksiyonları bozan durumlar:
- Üst ekstremitedeki kemiklerden bir veya birkaçının anatomik veya fonksiyonel patolojileri, cerrahi veya travmatik ampütasyonları
- Alt ekstremitedeki kemiklerden bir veya birkaçının anatomik veya fonksiyonel patolojileri, cerrahi veya travmatik amputasyonları
- Eklem enfeksiyonları, eklem çıkıkları, eklem gevşeklikleri
- Omurganın, omurga eklerinin ileri derecedeki şekil bozuklukları
Görme Engeli
Göz Hastalıkları bölümünde görme şartları şöyle belirlenmiştir :
a) Görme şartları, iyi gören göz düzeltmeli veya düzeltmesiz olarak en az 0,6 olmalıdır.
b) Diplopi (çift görme) olmamalıdır.
c) İyi gören gözde santral 20 derecede görme alanı defekti olmamalıdır.
d) İyi gören gözde ptozis (göz kapağı düşüklüğü) olmamalıdır.
İşitme Engeli
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları bölümünde işitme şartları şöyle düzenlenmiştir :
a) Odyometrik inceleme sonucunda (işitme cihazı ile veya işitme cihazı olmadan) iyi işiten kulakta Hava Yolu Saf Ses Ortalaması (500-2000 Hz) 50 dB'den daha iyi olmalı, işitme implant veya cihazlarına rağmen her iki kulakta da bu değerden daha kötü (51 dB ve üzeri) işitme kaybı olanlar özel güvenlik görevlisi olamaz.
Konuşma Engeli
Yönetmeliğin 5. maddesinin 3. fıkrasında konuşma yetisini tamamen kaybedenlerin özel güvenlik görevlisi olarak çalışamayacağı açıkça hükme bağlanmıştır .
Ruh Sağlığı ve Engellilik
Ruh Sağlığı ve Hastalıkları bölümünde şu düzenlemeler yer almaktadır :
- Psikiyatrik yönden iyilik halinde olmadığı değerlendirilenler
- Güncel tedavi algoritmalarına uygun şekilde, etkin doz ve yeterli süre tedavi edilmelerine rağmen iyileşememiş olan ve değerlendirme esnasında mevcut tedavisi devam eden;
- Depresyon bozuklukları, Anksiyete bozuklukları, Obsesif kompulsif bozukluklar
- Psikotik bozukluklar
- Organik mental bozukluklar
Önemli bir düzenleme: Ruh sağlığı ve hastalıkları nedeniyle "Özel Güvenlik Görevlisi Olamaz" kararı verilen adaylar tekrar adaylığa başvuramaz .
Sağlık Raporu Süreci
Engelli bir kişinin özel güvenlik görevlisi olabilmesi için tam teşekküllü bir devlet hastanesinden sağlık kurulu raporu alması zorunludur . Özel hastaneler veya aile hekimlikleri bu raporu verme yetkisine sahip değildir.
Sağlık kurulunda aşağıdaki branşlarda muayene yapılması gerekmektedir :
- Dahiliye
- Genel Cerrahi
- Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi
- Kulak Burun Boğaz Hastalıkları
- Göz Hastalıkları
- Ortopedi ve Travmatoloji
- Sinir Sistemi Hastalıkları ve Beyin ve Sinir Cerrahisi
- Ruh Sağlığı ve Hastalıkları
- Cilt Hastalıkları
Rapor Sonuç Kararları
Yapılan muayeneler sonucunda sağlık kurulu, engelin niteliğine ve derecesine göre aşağıdaki kararlardan birini verir :
- "Silahlı Özel Güvenlik Görevlisi Olur" (engel, silah kullanımına ve görevin ifasına mani değilse)
- "Silahsız Özel Güvenlik Görevlisi Olur" (engel, silah kullanımına mani ancak görevin ifasına mani değilse)
- "Özel Güvenlik Görevlisi Olamaz" (engel, görevin ifasına mani teşkil ediyorsa)
Silahlı ve Silahsız Görev Ayrımı
Yönetmeliğin 5. maddesinin 4. fıkrasına göre :
Silahlı görev için: Silah kullanımı bakımından hastalığı veya engeli bulunmayan ve ateşli silah kullanabileceği branş hekimlerince değerlendirilen adaylar "silahlı özel güvenlik görevlisi" olabilir.
Silahsız görev için: Hastalığı veya engeli bulunmayan ancak ateşli silah kullanamayacağı yönünde karar verilen adaylar ise "silahsız özel güvenlik görevlisi" olabilir.
Bu ayrım, engelli bireyler için önemlidir. Örneğin, belirli bir ortopedik engeli bulunan ancak görevi silahsız olarak yerine getirebilecek durumda olan bir kişi, silahsız özel güvenlik görevlisi olarak çalışabilir.
Hangi Engeller Kesin Engel Teşkil Eder?
Yönetmelik hükümlerine göre aşağıdaki durumlar kesin olarak özel güvenlik görevlisi olmaya engeldir :
- Görme yetisini tamamen kaybetmek
- Duyma yetisini tamamen kaybetmek
- Konuşma yetisini tamamen kaybetmek
- İyi gören gözde görme keskinliğinin düzeltmeli veya düzeltmesiz 0,6'nın altında olması
- İşitme kaybının 51 dB ve üzeri olması
- Üst ekstremitede kavrama ve güç kullanma fonksiyonlarını bozan engeller
- Alt ekstremitede merdiven inip çıkma, koşma, güç kullanma fonksiyonlarını bozan engeller
- Günlük aktiviteleri engelleyen epilepsi nöbetleri
- Ruh sağlığı ve hastalıkları açısından iyilik halinde olmamak
Değerlendirme ve Sonuç
Engelli bir kişinin özel güvenlik görevlisi olabilmesi mümkündür, ancak bu tamamen engelin niteliğine, derecesine ve görevi yerine getirmeye engel teşkil edip etmediğine bağlıdır.
Olumlu olabilecek durumlar:
- Hafif düzeyde ortopedik engeli bulunan ve görevi yerine getirebilecek durumda olanlar (örneğin, hafif topallama, parmak eksikliği gibi)
- İşitme cihazı ile 50 dB'in altında işitme düzeyine sahip olanlar
- Gözlük veya lensle 0,6 görme keskinliğine ulaşabilenler
- Kontrol altına alınmış ve günlük aktiviteleri engellemeyen epilepsi hastaları (nöbetler tamamen kontrol altındaysa)
Olumsuz olabilecek durumlar:
- Tekerlekli sandalye kullanımını gerektiren ağır ortopedik engeller
- Görme veya işitme yetisini tamamen kaybetmek
- Konuşma engeli
- Kontrol altına alınamayan epilepsi nöbetleri
- Ruh sağlığı hastalıkları
Engelli biri güvenlik görevlisi olabilir mi? Sorusunun cevabı, 5188 sayılı Kanun ve Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği çerçevesinde şöyle özetlenebilir:
Her engel, özel güvenlik görevlisi olmaya engel değildir. Önemli olan, engelin görevin yapılmasına mani olup olmadığıdır. Bu değerlendirme, tam teşekküllü bir devlet hastanesinin sağlık kurulu tarafından yapılır.
Engelli bir kişi, yönetmelikte belirtilen sağlık şartlarını taşıdığı takdirde, engel durumuna bağlı olarak silahlı veya silahsız özel güvenlik görevlisi olarak çalışabilir. Ancak görme, duyma veya konuşma yetisini tamamen kaybedenler ile görevi yerine getirmeye engel ağır ortopedik veya ruhsal engeli bulunanlar özel güvenlik görevlisi olamaz.
Not: En doğru ve güncel bilgi için bir sağlık kuruluşuna başvurarak resmi değerlendirme yaptırmanız önerilir. Engel durumunun özel güvenlik görevlisi olmaya engel teşkil edip etmediği konusunda kesin karar, tam teşekküllü devlet hastanesi sağlık kurulu tarafından verilecektir.
Engelli bir kişinin özel güvenlik görevlisi olup olamayacağı, engelin niteliğine, derecesine ve görevi yerine getirmeye engel teşkil edip etmediğine bağlıdır. Kesin bir "evet" veya "hayır" demek mümkün olmayıp, durum tamamen 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği kapsamında yetkili sağlık kurullarınca yapılacak değerlendirmeye göre belirlenir .5188 Sayılı Kanun Ne Diyor?5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un 10. maddesi, özel güvenlik görevlisi olmak için aranan şartları düzenlemektedir. Bu maddenin (f) bendinde açıkça şu ifade yer almaktadır:"Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak." Bu hüküm, her türlü engelin değil, sadece görevin yapılmasına engel olabilecek nitelikteki engellerin özel güvenlik görevlisi olmaya mani olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Yani bir kişinin engelli olması, tek başına özel güvenlik görevlisi olmasına engel değildir; önemli olan bu engelin görevi icra etmeye mani olup olmadığıdır.Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları YönetmeliğiEngellilik durumunun değerlendirilmesinde esas alınan temel düzenleme, 26 Haziran 2021 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan "Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği" dir . Bu yönetmelik, 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.Yönetmeliğin 5. Maddesi HükmüYönetmeliğin 5. maddesinde şu önemli hükümler yer almaktadır :(1) Adayın, bu Yönetmeliğin eki Ek-1 "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" listesinde yer alan düzeyde hastalığı veya engeli olmamalıdır.(3) Bu Yönetmelikte tanımlanan düzeyde hastalığı veya engeli olan adaylar ÖGG olamazlar, ÖGG olarak çalışırken durum bildirir sağlık kurulu raporu neticesinde kas iskelet sistemi ve ruh sağlığı ve hastalıkları yönünden ÖGG olamayacağı tespit edilenler ile görme, duyma veya konuşma yetilerinin tamamını kaybedenler çalışmaya devam edemezler.Yönetmelikte Engellilikle İlgili Özel DüzenlemelerOrtopedik EngellerOrtopedi ve Travmatoloji bölümünde, görevi yapmaya engel teşkil edecek durumlar şöyle tanımlanmıştır :Güncel tedavi algoritmalarına uygun şekilde, etkin doz ve yeterli süre tedavi edilmelerine rağmen; üst ekstremite için, kavrama yapabilme, güç kullanabilme fonksiyonları bozulmuş olanlar, alt ekstremite için merdiven-yokuş inip çıkabilme, koşabilme, güç kullanabilme fonksiyonları bozan durumlar:Üst ekstremitedeki kemiklerden bir veya birkaçının anatomik veya fonksiyonel patolojileri, cerrahi veya travmatik ampütasyonlarıAlt ekstremitedeki kemiklerden bir veya birkaçının anatomik veya fonksiyonel patolojileri, cerrahi veya travmatik amputasyonlarıEklem enfeksiyonları, eklem çıkıkları, eklem gevşeklikleriOmurganın, omurga eklerinin ileri derecedeki şekil bozukluklarıGörme EngeliGöz Hastalıkları bölümünde görme şartları şöyle belirlenmiştir :a) Görme şartları, iyi gören göz düzeltmeli veya düzeltmesiz olarak en az 0,6 olmalıdır.b) Diplopi (çift görme) olmamalıdır.c) İyi gören gözde santral 20 derecede görme alanı defekti olmamalıdır.d) İyi gören gözde ptozis (göz kapağı düşüklüğü) olmamalıdır.İşitme EngeliKulak Burun Boğaz Hastalıkları bölümünde işitme şartları şöyle düzenlenmiştir :a) Odyometrik inceleme sonucunda (işitme cihazı ile veya işitme cihazı olmadan) iyi işiten kulakta Hava Yolu Saf Ses Ortalaması (500-2000 Hz) 50 dB'den daha iyi olmalı, işitme implant veya cihazlarına rağmen her iki kulakta da bu değerden daha kötü (51 dB ve üzeri) işitme kaybı olanlar özel güvenlik görevlisi olamaz.Konuşma EngeliYönetmeliğin 5. maddesinin 3. fıkrasında konuşma yetisini tamamen kaybedenlerin özel güvenlik görevlisi olarak çalışamayacağı açıkça hükme bağlanmıştır .Ruh Sağlığı ve EngellilikRuh Sağlığı ve Hastalıkları bölümünde şu düzenlemeler yer almaktadır :Psikiyatrik yönden iyilik halinde olmadığı değerlendirilenlerGüncel tedavi algoritmalarına uygun şekilde, etkin doz ve yeterli süre tedavi edilmelerine rağmen iyileşememiş olan ve değerlendirme esnasında mevcut tedavisi devam eden;Depresyon bozuklukları, Anksiyete bozuklukları, Obsesif kompulsif bozukluklarPsikotik bozukluklarOrganik mental bozukluklarÖnemli bir düzenleme: Ruh sağlığı ve hastalıkları nedeniyle "Özel Güvenlik Görevlisi Olamaz" kararı verilen adaylar tekrar adaylığa başvuramaz .Sağlık Raporu SüreciEngelli bir kişinin özel güvenlik görevlisi olabilmesi için tam teşekküllü bir devlet hastanesinden sağlık kurulu raporu alması zorunludur . Özel hastaneler veya aile hekimlikleri bu raporu verme yetkisine sahip değildir.Sağlık kurulunda aşağıdaki branşlarda muayene yapılması gerekmektedir :DahiliyeGenel CerrahiGöğüs Hastalıkları ve Göğüs CerrahisiKulak Burun Boğaz HastalıklarıGöz HastalıklarıOrtopedi ve TravmatolojiSinir Sistemi Hastalıkları ve Beyin ve Sinir CerrahisiRuh Sağlığı ve HastalıklarıCilt HastalıklarıRapor Sonuç KararlarıYapılan muayeneler sonucunda sağlık kurulu, engelin niteliğine ve derecesine göre aşağıdaki kararlardan birini verir :"Silahlı Özel Güvenlik Görevlisi Olur" (engel, silah kullanımına ve görevin ifasına mani değilse)"Silahsız Özel Güvenlik Görevlisi Olur" (engel, silah kullanımına mani ancak görevin ifasına mani değilse)"Özel Güvenlik Görevlisi Olamaz" (engel, görevin ifasına mani teşkil ediyorsa)Silahlı ve Silahsız Görev AyrımıYönetmeliğin 5. maddesinin 4. fıkrasına göre :Silahlı görev için: Silah kullanımı bakımından hastalığı veya engeli bulunmayan ve ateşli silah kullanabileceği branş hekimlerince değerlendirilen adaylar "silahlı özel güvenlik görevlisi" olabilir.Silahsız görev için: Hastalığı veya engeli bulunmayan ancak ateşli silah kullanamayacağı yönünde karar verilen adaylar ise "silahsız özel güvenlik görevlisi" olabilir.Bu ayrım, engelli bireyler için önemlidir. Örneğin, belirli bir ortopedik engeli bulunan ancak görevi silahsız olarak yerine getirebilecek durumda olan bir kişi, silahsız özel güvenlik görevlisi olarak çalışabilir.Hangi Engeller Kesin Engel Teşkil Eder?Yönetmelik hükümlerine göre aşağıdaki durumlar kesin olarak özel güvenlik görevlisi olmaya engeldir :Görme yetisini tamamen kaybetmekDuyma yetisini tamamen kaybetmekKonuşma yetisini tamamen kaybetmekİyi gören gözde görme keskinliğinin düzeltmeli veya düzeltmesiz 0,6'nın altında olmasıİşitme kaybının 51 dB ve üzeri olmasıÜst ekstremitede kavrama ve güç kullanma fonksiyonlarını bozan engellerAlt ekstremitede merdiven inip çıkma, koşma, güç kullanma fonksiyonlarını bozan engellerGünlük aktiviteleri engelleyen epilepsi nöbetleriRuh sağlığı ve hastalıkları açısından iyilik halinde olmamakDeğerlendirme ve SonuçEngelli bir kişinin özel güvenlik görevlisi olabilmesi mümkündür, ancak bu tamamen engelin niteliğine, derecesine ve görevi yerine getirmeye engel teşkil edip etmediğine bağlıdır. Olumlu olabilecek durumlar:Hafif düzeyde ortopedik engeli bulunan ve görevi yerine getirebilecek durumda olanlar (örneğin, hafif topallama, parmak eksikliği gibi)İşitme cihazı ile 50 dB'in altında işitme düzeyine sahip olanlarGözlük veya lensle 0,6 görme keskinliğine ulaşabilenlerKontrol altına alınmış ve günlük aktiviteleri engellemeyen epilepsi hastaları (nöbetler tamamen kontrol altındaysa)Olumsuz olabilecek durumlar:Tekerlekli sandalye kullanımını gerektiren ağır ortopedik engellerGörme veya işitme yetisini tamamen kaybetmekKonuşma engeliKontrol altına alınamayan epilepsi nöbetleriRuh sağlığı hastalıklarıEngelli biri güvenlik görevlisi olabilir mi? Sorusunun cevabı, 5188 sayılı Kanun ve Özel Güvenlik Görevlileri Sağlık Şartları Yönetmeliği çerçevesinde şöyle özetlenebilir:Her engel, özel güvenlik görevlisi olmaya engel değildir. Önemli olan, engelin görevin yapılmasına mani olup olmadığıdır. Bu değerlendirme, tam teşekküllü bir devlet hastanesinin sağlık kurulu tarafından yapılır.Engelli bir kişi, yönetmelikte belirtilen sağlık şartlarını taşıdığı takdirde, engel durumuna bağlı olarak silahlı veya silahsız özel güvenlik görevlisi olarak çalışabilir. Ancak görme, duyma veya konuşma yetisini tamamen kaybedenler ile görevi yerine getirmeye engel ağır ortopedik veya ruhsal engeli bulunanlar özel güvenlik görevlisi olamaz.Not: En doğru ve güncel bilgi için bir sağlık kuruluşuna başvurarak resmi değerlendirme yaptırmanız önerilir. Engel durumunun özel güvenlik görevlisi olmaya engel teşkil edip etmediği konusunda kesin karar, tam teşekküllü devlet hastanesi sağlık kurulu tarafından verilecektir.
Yorum Yap
Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapın
Giriş Yap